Regeneracja skóry po lecie
23 września 2022
Kwasy i oleje naturalne – skuteczny duet na przebarwienia
28 września 2022

Fot. Adobe Stock

Terapia laserowa należy do jednych z najbardziej popularnych zabiegów wykonywanych w gabinetach kosmetologicznych i dermatologicznych; jest metodą stosowaną w niwelowaniu problemów skórnych, dermatoz i problemów natury estetycznej. Laseroterapia ma szerokie zastosowanie w eliminacji wielu defektów skórnych, może być stosowana zarówno jako monoterapia, jak i terapia skojarzona w różnego rodzaju zabiegach mających na celu poprawę stanu skóry.


Działanie lasera i klasyfikacja

Lasery to urządzenia emitujące promieniowanie elektromagnetyczne z zakresu światła widzialnego, podczerwieni i ultrafioletu. Wiązka światła laserowego jest spolaryzowana, spójna w czasie i przestrzeni. Zasada działania lasera opiera się na emisji fotonów, czyli najmniejszych porcji energii fali elektromagnetycznej. Foton ma możliwość wchodzenia w interakcje z tkanką w wyniku przenoszenia energii. Laser działa na chromofory takie jak melanina, kolagen i hemoglobina, wywołując biostymulację i efekty fotochemiczne. Promień lasera, który wnika w tkankę, traci swoją energię, zatem głębokość wnikania promieniowania wzrasta wraz z długością fali, a fala o określonej długości oddziałuje na określony chromofor. Cechą wiązki laserowej, czyli strumienia spójnego światła, jest monochromatyczność – emitowanie wiązki światła posiada taką samą długość fali i tę samą ilość energii. Wiązkę cechuje także kolimacja – fotony mają jeden kierunek.
W omawianiu laseroterapii istotnym zjawiskiem jest fototermoliza selektywna, której cel stanowi ograniczenie ogrzewania sąsiednich tkanek, co minimalizuje ryzyko wystąpienia skutków ubocznych. Energia kumulowana jest więc w tkance, na którą bezpośrednio działa światło lasera, nie uszkadzając innych struktur. Zjawisko termolizy selektywnej wykorzystuje się w usuwaniu owłosienia, tatuażu i teleangiektazji. W laseroterapii znana jest także fototermoliza frakcyjna – rozwinięcie fototermolizy selektywnej na skutek ulepszenia laserów frakcyjnych. Wówczas naświetlane są tylko części skóry i obszary w postaci wyznaczonych punktów. W wyniku tego w skórze właściwej powstają uszkodzenia, nieprzylegające do siebie, otoczone przez zdrowe, niezaangażowane tkanki, co sprawia, że goją się one szybciej. Ta właściwość znalazła zastosowanie w usuwaniu przebarwień, blizn oraz resurfacingu skóry.
Klasyfikacja laserów zależy m.in. od stanu skupienia środka czynnego stosowanego materiału. Wyróżniamy laser z ciałem stałym, wykorzystujący matrycę krystaliczną, laser gazowy, w którym kryształ zastąpiony jest gazem (do takich laserów należy CO2 lub argonowy) oraz laser płynny, np. barwnikowy ciągły. Ośrodek czynny lasera decyduje o jego parametrach i możliwościach zastosowania. Kolejny podział laserów wynika z ich mocy. Możemy rozróżnić lasery małej i średniej mocy, czyli lasery biostymulujące oraz lasery dużej mocy, tzw. HILT. Z kolei do laserów wysokoenergetycznych zaliczamy lasery CO2, lasery erbowe, lasery neodymowo-itrowo-glinowe (Nd:YAG), lasery holmowe i lasery półprzewodnikowe dużej mocy (lasery diodowe).
Biostymulujące działanie lasera poprawia mikrokrążenie oraz korzystnie wpływa na angiogenezę. W przypadku laserów biostymulujących najważniejszym aspektem jest dostarczenie prawidłowej dawki terapeutycznej na odpowiednią głębokość tkanki. Lasery małej mocy przyspieszają gojenie tkanek i łagodzą stan zapalny. Światło lasera biostymulującego powoduje obkurczenie włókien kolagenowych i korzystnie wpływa na syntezę kolagenu. Ze względu na swoje mechanizmy przeciwzapalne zmniejsza zmiany trądzikowe, jest także wykorzystywany w terapii blizn. Biostymulacja laserowa usprawnia dysocjację hemoglobiny, a tym samym pozytywnie oddziałuje na dotlenienie tkanek i zwiększenie liczby mitochondriów. Dla laserów dużej mocy charakterystyczne jest to, że koagulują, odparowują i spalają tkankę. HILT, czyli terapia laserem dużej mocy, opiera się na dodatkowej stymulacji termicznej tkanek. Skutkiem tego rodzaju laseroterapii jest przebudowa skóry.


Zastosowanie laserów

Laseroterapia w zabiegach kosmetologicznych i dermatologicznych znajduje zastosowanie w usuwaniu owłosienia, tatuaży, zmian pigmentacyjnych, ostudy i plam starczych oraz zamykaniu naczynek. Jest także stosowana w fotoodmładzaniu, liftingu, zabiegach wspomagających leczenie trądziku, w tym trądziku różowatego, w terapii blizn, rozstępów, usuwaniu kępek żółtych oraz eliminacji różnych zmian skórnych, brodawek, gruczolaków potowych i łojowych oraz naczyniaków. Lasery wysokoenergertyczne są wykorzystywane w usuwaniu owłosienia i zamykaniu popękanych naczynek.


Możliwe powikłania

Laseroterapia może wiązać się z wystąpieniem niepożądanych skutków, obejmujących ostrą reakcję na ciepło, hiperpigmentację, hipopigmentację, poparzenia, zapalenie mieszków włosowych, a nawet stymulację włosów. Ponadto po zabiegu laserowym mogą pojawić się przerostowe blizny, wybroczyny, zmiany trądzikowe, prosaki, tkliwość i świąd skóry. Przyczyny ubocznych efektów mogą być różne, dlatego tak ważna jest rozmowa przed zabiegiem i świadomość możliwych powikłań, związanych z laseroterapią.


Bezpieczeństwo pracy z laserem

Bardzo ważną kwestią przed przystąpieniem do zabiegu jest konsultacja i wypełnienie karty, wykluczającej wszelkie dyskwalifikujące przypadłości. Do podstawowych przeciwwskazań należą: ciąża, laktacja, nowotwór, rozrusznik serca, przebyte raki skóry, doustna terapia retinoidami, suplementacja dziurawcem, antybiotykoterapia, przyjmowanie sterydów, pęcherzyca i toczeń. Wszelkie inne choroby autoimmunologiczne warto skonsultować zarówno z lekarzem, jak i kosmetologiem wykonującym zabieg.
Botoks i wypełniacze wykonane w miejscu poddawanym zabiegowi do dwóch tygodni przed także będą stanowić ograniczenie w przeprowadzeniu laseroterapii. Dodatkowymi przeciwwskazaniami mogą być aplikacja samoopalacza, tatuaż, znamiona, otwarte rany, opryszczka, zmiany zapalne i alergiczne, obecne na obszarze docelowego fragmentu skóry. Warto zapoznać się także z listą leków fotouczulających, do których zaliczamy m.in. leki antydepresyjne, leki na cukrzyce, leki przeciwgrzybicze oraz kwas alendronowy (podawany w przypadku osteoporozy). Stosując podane farmaceutyki, należy skonsultować z lekarzem, zwłaszcza w przypadku przyjmowania więcej niż jednego leku fotouczulającego. Powodem do zmiany terminu zabiegu jest świeża opalenizna, pomimo faktu, iż wiele firm reklamuje swoje lasery, gwarantując możliwość przystąpienia do zabiegu na opalonej skórze. Zdecydowanie większe bezpieczeństwo i lepsze efekty uzyskamy, nie wykonując zabiegu na świeżo podrażnionej słońcem skórze.
Po laseroterapii należy pamiętać o stosowaniu środków fotoprotekcyjnych, stanowiących niezwykle ważny etap pielęgnacji domowej po zabiegu. Ważnym elementem pracy przy laserze jest prowadzenie dokumentacji zabiegowej i dokumentacji serwisowania sprzętu, otrzymanie zgody na zabieg oraz przygotowanie procedury postępowania na wypadek powikłań. Efekty zabiegowe, udane terapie i uniknięcie efektów ubocznych zależą m.in. od kwalifikacji osoby obsługującej laser. Kluczowe jest zachowanie także fizycznego bezpieczeństwa – zarówno osoby wykonującej zabieg, jak i osoby poddawanej zabiegowi. Najbardziej podatne na promieniowanie laserowe są oczy, ponieważ posiadają bardzo dużą ilość barwników pochłaniających światło. Ochrona wzroku stanowi zatem najważniejszy aspekt bezpieczeństwa podczas zabiegu.
Laseroterapia jest najbardziej rozwijającą się dziedziną kosmetologii, choć rodzaje laserów i ich długości fal pozostają od lat niezmienne. Stąd pochodzi wiele mitów na tym polu – producenci sprzętu laserowego prześcigają się w unowocześnianiu już istniejących technologii. Produkują lasery łatwiejsze w użyciu, bardziej efektywne i bezpieczne, dlatego możemy obserwować wciąż nowe nagłówki „najnowocześniejszy laser do depilacji”, który po zapoznaniu się ze specyfiką, okazuje się kolejnym laserem diodowym… Z tego względu, niezwykle ważna jest podstawowa wiedza z laseroterapii, pozwalająca na poruszanie się po tym „laserowym świecie” z łatwością. Lasery to urządzenia, które w szybki i skuteczny sposób pomogą nam się uporać z wieloma problemami estetycznymi, przynosząc ogromne zadowolenie zawodowe i korzyści finansowe. Jednak nieumiejętnie stosowane mogą doprowadzić do poważnych skutków ubocznych – od poparzeń skóry do uszkodzenia wzroku. Obchodzenie się z laserem wymaga znajomości długości fal laserowych i reakcji, jakie wywołują w skórze. Inne lasery stosujemy do redukcji owłosienia, inne do usuwania tatuaży a jeszcze inne do walki z bliznami. Podczas pracy z laserem bardzo istotna jest odpowiednia ochrona wzroku, zarówno klienta, jak i osoby obsługującej. Pokój zabiegowy, w którym odbywają się zabiegi laserowe, powinien spełniać wszelkie normy bezpieczeństwa, włączając w to brak powierzchni odblaskowych i brak okna. Obecnie na rynku polskim jest wiele firm, zajmujących się dystrybucją urządzeń laserowych – od tych najbardziej znanych, za którymi stoją lata badań i doświadczeń, do tych nieznanych, których produkty można zakupić na internetowych aukcjach. Wybór nie zawsze jest łatwy, gdyż niektóre systemy laserowe kosztują więcej niż mieszkanie, dlatego często kupno lasera stanowi poważną inwestycję, która powinna wiązać się także z inwestycją w wiedzę, aby móc go efektywnie wykorzystywać. Zawsze powtarzam, że sukcesem każdego zabiegu laserowego jest: dobry sprzęt, dobry operator i przestrzeganie zasad bezpieczeństwa. Jako wieloletni praktyk niezmiennie polecam współpracę z dystrybucją, która poza tym, że sprzeda nam laser, będzie mogła nas w przyszłości wspomóc szkoleniowo, merytorycznie i serwisowo, ponieważ sprzęt laserowy wymaga regularnego serwisowania. Praca z laserem bez wątpienia może zapewnić wielu zadowolonych klientów, a tym samym korzyści finansowe, jednak tylko wówczas, gdy nasza praca będzie poparta wiedzą z laseroterapii i obsługi tego urządzenia

– mówi Joanna Wyszyńska, kosmetolog, specjalistka laseroterapii, szkoleniowiec i założycielka marki Laser Consulting.


Podsumowanie

Obecnie lasery stały się jednym z podstawowych urządzeń, wykorzystywanych w praktyce kosmetologicznej i dermatologicznej. Laseroterapia ma wielu zwolenników, a liczba osób poddających się zabiegowi i wykonujących zabiegi wciąż rośnie. Przystępując do laseroterapii, należy pamiętać o tym, że nie istnieje jeden, uniwersalny laser działający jednocześnie na wiele problemów skórnych. Z tego względu możemy wyróżnić liczne urządzenia laserowe, różniące się zastosowaniem i przeznaczeniem.


Źródła:
1. Kołodziejczyk A., Kosmetologia Tom 1. PZWL, Warszawa, 2019.
2. Kaszuba A., Halbina A. Zmiany naczyniowe i ich leczenie z użyciem laserów, Dermatologia Estetyczna. 2008, 10.
3. Pokora L. Wiązki światła laserów i lamp IPL w kosmetologii i medycynie estetycznej. Kosmetologia Estetyczna. 2015.
4. Wyszyńska J. Akademia Laseroterapii, Laser Consulting. 2022.
Aleksandra Dąbrowska
Aleksandra Dąbrowska
Kosmetolog i masażystka z 10-letnim doświadczeniem; absolwentka Collegium Cosmeticum LNE i Wyższej Szkoły Zdrowia w Gdańsku (studia podyplomowe) na kierunku trychologia kosmetologiczna.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

F
?

Zapisz się do newslettera!

Zapisz się do newslettera, nie przegap nowych informacji.
[FM_form id="1"]